“Hẹn em ngày nhật thực”: Bản tình ca dang dở giữa đức tin và hoài niệm

Thay vì chọn những cột mốc lịch sử hào hùng, “Hẹn em ngày nhật thực” của đạo diễn Lê Thiện Viễn lại chọn một lối đi riêng: len lỏi vào những ngõ ngách của tâm hồn và những rào cản vô hình của tôn giáo trong bối cảnh thập niên 1990.

* Bài viết tiết lộ một phần nội dung phim

Một “cỗ máy thời gian” đầy mỹ cảm

Không quá lời khi nói rằng đạo diễn Lê Thiện Viễn đã tận dụng triệt để thế mạnh của một nhiếp ảnh gia để “ướp” bộ phim trong những khung hình duy mỹ. Phim không chọn cách kể chuyện tuần tự mà đan xen giữa hiện tại và quá khứ thông qua ký ức của Thiên Ân (Đoàn Thiên Ân) – một cô gái Công giáo đang đứng trước ngưỡng cửa của sự hy sinh và lời thề nguyện.

Làng quê Trà Mây những năm 90 hiện lên như một bức tranh thủy mặc với sắc vàng của lúa, màu đỏ trầm của mái ngói và những chuyến xe đò cũ kỹ. Sự tỉ mỉ trong khâu thiết kế mỹ thuật chính là điểm cộng lớn nhất. Người xem như được chạm vào quá khứ qua những tấm poster nghệ sĩ Việt Trinh dán trên vách đất, những cuốn truyện kinh điển như Tiếng chim hót trong bụi mận gai, hay tiếng máy may lạch cạch trong buổi chiều tà. Đó là một thời đại mà sự kết nối giữa người với người không nằm ở màn hình smartphone, mà ở những quán chè đầu ngõ hay những buổi văn nghệ thôn quê mộc mạc.

Xung đột giữa chữ “Hiếu”, chữ “Tình” và “Đạo”

Kịch bản phim chạm đến một chủ đề khá nhạy cảm và ít được khai thác sâu trong điện ảnh Việt: Tình yêu ngoại đạo. Cuộc tình giữa cô gái Công giáo Thiên Ân và chàng thợ điện Thiên (Khương Lê) không chỉ vấp phải sự phản đối của bà Hoa (NSND Lê Khanh) – một người mẹ độc đoán vì nỗi lo sợ con mình lầm lỡ, mà còn là sự giằng xé nội tâm giữa đức tin và cảm xúc cá nhân.

Sự xuất hiện của bác sĩ Hải (Thanh Sơn) – một “đối thủ” hoàn hảo về mọi mặt – càng làm nổi bật lên sự bấp bênh của Thiên. Phim không đẩy cao trào bằng những tình tiết giật gân, mà chọn nhịp điệu từ tốn để khán giả tự cảm nhận nỗi đau của những người trẻ bị mắc kẹt giữa định kiến gia đình và khát vọng hạnh phúc.

Về tổng thể, tác phẩm mang âm hưởng nhẹ nhàng, lãng mạn, không nhiều kịch tính hay “twist” bất ngờ. Từng làm nhiếp ảnh gia, đạo diễn Lê Thiện Viễn (phim Vu quy đại náo, Em là của em) chuộng lối quay duy mỹ với tông màu ấm, khung hình giàu chất trữ tình.

Những điểm sáng và sự đánh đổi

Về diễn xuất, Đoàn Thiên Ân đã có một bước tiến dài. Thoát khỏi hình ảnh nàng hậu trên sàn diễn, cô hóa thân thành một thiếu nữ miền Trung dịu dàng nhưng quyết liệt. Sự ăn ý giữa cô và Khương Lê tạo nên những phân cảnh lãng mạn đầy tự nhiên. Bên cạnh đó, sự góp mặt của NSND Lê Khanh vẫn là một “bảo chứng” về tâm lý, khắc họa thành công hình ảnh người mẹ khắc nghiệt nhưng đầy tình thương sai cách.

Dẫu vậy, tác phẩm vẫn vấp phải một vài hạt sạn đáng tiếc. Việc các nhân vật sống tại miền Trung nhưng lại nói giọng miền Nam thuần túy ít nhiều gây ra sự khiên cưỡng về mặt logic vùng miền. Dù đạo diễn đã giải thích đây là sự lựa chọn để tiếp cận khán giả đại chúng, nhưng nó vô tình làm giảm bớt tính chân thực của không gian văn hóa mà phim đang nỗ lực xây dựng. Ngoài ra, việc lạm dụng nhạc nền quá đà ở một số phân cảnh buồn đôi khi khiến cảm xúc của khán giả bị “thúc ép” thay vì để nó tự lắng đọng.

“Hẹn em ngày nhật thực” không phải là một bộ phim đột phá về mặt ngôn ngữ điện ảnh, nhưng lại là một tác phẩm tử tế, chạm đến những rung động sâu kín nhất của lòng người. Phim giống như một bức thư tình cũ được gửi từ thập niên 90, có chút dang dở, có chút tiếc nuối, nhưng đầy sự thấu cảm về một thời tuổi trẻ đã qua.

Đánh giá: 7.5/10

Phù hợp với: Những khán giả yêu thích dòng phim hoài niệm, lãng mạn và muốn tìm lại chút dư vị của một Việt Nam xưa cũ.